مخمل بافی


پارچه‌ای پرزدار به لطافت ابریشم و پنبه

مخمل پارچه‌ای است پرز دار، تار و پودش از جنس ابریشم و پنبه است. پارچه مخمل در گذشته دور از صادرات با ارزش ایران بوده است. مخمل بافی یکی از سخت‌ترین بافت‌های سنتی است به گونه‌ایی که برای بافت مخمل نقش برجسته به طور همزمان سه هنرمند مشغول به کار روی یک دستگاه بافندگی می‌شوند. در حال حاضر بافت مخمل به صورت محدود در شهر کاشان انجام می‌شود.

پارچه‌های مخمل در دو نوع ساده و نقش برجسته بافته می‌شود و مخمل نقش برجسته دارای ارزش بیشتری است و زحمت بیشتری هم از استادکار می‌طلبد. یک روی پارچه مخمل پرزدار و روی دیگر آن ساده و صاف است؛ در اصل بافت پارچه مخمل با دو تار و یک پود انجام می‌شود یکی تار بوم یا همان چله دستگاه و دیگری تار پرزدار که پرز نرم و یک‌دست مخمل را به وجود می‌آورد.

پارچه مخمل دارای طرح‌های مختلفی است مثل: موج‌دار، گل‌دار، دوخوابه و زیباترین طرح آن مخمل نقش برجسته است. در مخمل نقش برجسته زمینه پارچه ساده بافته شده و تنها نقوش روی پارچه به حالت برجسته بافته می‌شود.

از این پارچه در دوخت لباس، پرده، رومبلی، سجاده، رومیزی و ... استفاده می‌شود.

ایران صنایع دستی مخمل بافی نساجی سنتی

شهرهایی که صنعت مخمل بافی در آن‌ها رواج دارد