گره چینی


ساخت اشکال هندسی پیچیده و منظم با تکه‌های چوب

یکی از هنرهای ظریف در زمینه کار با چوب، گره چینی است که در بناهای تاریخی ایران به وفور به چشم می‌خورد. هنر گره چینی در پنجره‌ خانه‌ها، کاخ‌ها، درهای اماکن متبرکه، مقبره‌ها و ... به زیبایی خود نمایی می‌کند. این هنر در شهر‌های کاشان ، یزد ، اصفهان ، مشهد و تهران با ظرافتی خاص انجام می‌شود.

در اصل گره‌ چینی ساخت اشکال هندسی پیچیده و منظم در تعداد زیاد و یک شکل، هماهنگ در کنار هم است که با تلفیق شیشه‌های رنگی زیبایی دوچندان می‌یابد. هنر 

اجزا تشکیل دهنده گره آلت نام دارد، در واقع واحد کار در گره آلت است. به شکل‌های هر گره لقط گفته می‌شود. لقط‌ها می‌توانند از هر جنسی باشند. خط‌های مستقیم در زوایای مختلف براساس اصول و قاعده‌ای دقیق کنار هم چیده می‌شوند و یک شکل هندسی منظم را می‌سازند. گره سازی در چوب به دو روش منبت کاری و مشبک کاری اجرا می‌شود.

در شروع کار طرح مورد نظر با توجه به اندازه‌‌های قالب و الگوی خاص، طراحی و ترسیم می‌شود. با توجه به طرح، گره طراحی شده در کارگاه با چوب ساخته می‌شود. گره‌ها اتصالات چوبی کوچکی هستند که به وسیله بست یا زبانه‌های کوچک بهم قفل می‌شوند، چیدمان گره‌های چوبی، تکه‌ شیشه‌های رنگی در کنار هم و عبور نور از میان آنها نقش‌های زیبا و پرخاطره به وجود می‌آورند. هر چه این گره‌ها ظریف‌تر باشند بر ارزش اثر افزوده می‌شود.

ابزار مورد نیاز برای هنر گره چینی همانند ابزار درودگری است: اره، رنده، گیره، خط کش، سنباده، دریل، گونیا، سوهان، چکش و ... . اساتید این هنر بر این عقیده‌اند که بهترین چوب برای خلق اثر در این رشته، چوب درخت چنار است چرا که این چوب دارای انسجام و مقاومت زیادی است.   

ایران صنایع چوبی صنایع دستی گره چینی

صنایع چوبی


شهرهایی که صنعت گره چینی در آن‌ها رواج دارد